.... naslovna

.... psi

.... mačke

.... ptice

.... male životinje

.... galerija

.... svaštara

.... forum

Radijacija u Cernobilu i dalje ugrozava život


Jennifer Viegas, Discovery News

18. Mart, 2009. -- Katastrofa u Černobilu, eksplozija nuklearnog reaktora i požar 26.
aprila 1986, godine koji su izbacili visokoradioaktivni materijal u atmosferu, nastavljaju da ugrožavaju životinjske populacije u Ukrajini, pokazuju rezultati najnovijeg istraživanja.

Studija objavljena u poslednjem izdanju engleskog Royal Society Biology Letters, predstavlja najsveobuhvatnije podatke ikada prikupljene o brojnosti životinja na području nuklearne elektrane Černobil i njene okoline. Reč "brojnost" je relativna u ovom slučaju pošto je, prema rečima dvoje naučnika, Andersa Mollera i Timothy Mousseau-a nedvosmisleno utvrđeno da su populacije insekata, ptica i drugih životinja drastično smanjene u dve decenije nakon nuklearne katastrofe.

"Hronična, produžena izloženost malim dozama radijacije je po svemu sudeći glavni uzročnik." kaže Mousseau, direktor Inicijative za istraživanje Černobila (Research Initiative) sa Univerziteta u Južnoj Karolini, za Discovery News.

Tokom tri godine, on i Moller su vršili merenja populacija beskičmenjaka na više od 700 lokaliteta u blizini Černobila. Na svakoj lokaciji istraživaci su beležili nivoe radioaktivnog zračenja pomoću Gajgerovih brojača i snimcima terena iz vazduha. Oni su takođe brojali jedinke bumbara, leptira, skakavaca, vilinih konjica i ukupan broj mreža paukova.

 Zutogruda strnadica
 Žutogruda strnadica, foto Timothy Mousseau
 Najnovije istraživanje pokazuje da su insektima, pticama (poput ove strnadice) i drugim životinjskim
 vrstama populacije drastično opale u decenijama nakon nuklearne katastrofe. Životinje takođe
 pokazuju posledice mutacija prouzrokovanih dugotrajnom izloženošću povećanoj radijaciji.



"Naš prethodni rad na temu populacije ptica u Černobilu je prethodio i inspirisao novo istraživanje nad populacijom insekata" objašnjava Mousseau. "Dok smo prikupljali podatke o pticama, primetili smo da su i populacije skakavaca opale. Rod voća je takođe značajno smanjen a čak i kada smo prolazili šumom primetili smo neuobičajeno malo paukovih mreža."

Sprovodeći ovu najnoviju studiju, istraživaci su pratili faktore koji inače umanjuju brojnost populacije, kao što su tip zemljišta, tip terena, visina vegetacije itd. Otkrili su da obilje životnih vrsta opada sa povećanjem nivoa radioaktivnosti.

Radijacija nije bila povišena samo oko nuklearne elektrane. Usled faktora kao sto je pravac vetra, nuklearna eksplozija je oslobodila radijaciju u prilicno tačkastom šablonu, pa su tako pored područja oko same elektrane, manja područja sa visokom radijacijom rasuta i u širem prečniku, na velikoj udaljenosti od reaktora" podseća Mousseau.

 Radijacija oko Černobila
                   Koncentracija radioaktivnog elementa cezijuma-137 u području oko Černobila

Naučnici trenutno analiziraju populacije vukova, lisica, zečeva, veverica i drugih životinjskih vrsta. Oni još uvek nisu spremni da objave sve rezultate ali studija nad populacijama insekata i njihove prethodne studije nad populacijama ptica ukazuju da su mnoge vrste ili nestale ili da im je značajno opala brojnost u regiji Černobila. "Vrste ptica jarkih boja i ptice selice su po svemu sudeći veoma osetljive na čestice radioaktivnog zagađenja" dodaje Mousseau.

Dva procesa po svemu sudeci uzrokuju opadanje brojnosti životinja u Ukrajini. Prvi je da se radijacija verovatno akumulira u određenim vrstama tokom više generacija, kroz unošenje kontaminirane prasine, vode i hrane. Drugi uzrok je da, kako jednoj vrsti životinja ili insekata opada brojnost, druga vrsta može da zauzme njeno mesto u ekosistemu. Zatim se toj novoj vrsti koja je zauzela mesto prethodne, takođe može desiti kontaminacija i smanjivanje životnog veka. Rezultat je da se ekosistem u Černobilu nikada nije oporavio i da ostaje značajno poremećen, kako ukazuju svi podaci ove studije. Ovi podaci su daleko od onih koje su objavili istraživači Univerziteta Moldavije samo deceniju nakon incidenta.

U to vreme, Cham Dallas, koji je sada upravnik Zdravstvenog i organizacionog odeljenjea Univerziteta u Moldaviji, kaže da kada bi držao Gajgerov brojač iznad glodara da bi se uoobicajen zvuk štektanja ovog aparata (u zavisnosti od intenziteta zračenja) pretvarao u neverovatnu buku zbog učestalosti štektanja. "Inače ne biste takvoj životinji davali šansu ali eto, one preživljavaju" rekao je tada Dallas. On i njegovi saradnici su otkrili da iako je životinjska populacija doživela izvesnu promenu, on i dalje ne želi da upotrebljava reč `oštećenje` iz razloga što naučnici nisu pronašli deformisane životinje. Bukvalno nijednu.

Mousseau i Moller su od tada zabeležili velike mutacije u mnogim vrstama ptica, biljaka i životinja, kao i kod ljudi. Deca koja žive u blizini nuklearne elektrane su i dalje pod nadzorom, pošto je veliki broj oboleo od raka tiroidne žlezde u periodu odmah nakon nuklearne katastrofe. Skorije analize pokazuju značajne negativne posledice na krvne ćelije kod lokalne dece.

 

"Realnost je da se nesreće desavaju i da je za očekivati da će se u budućnosti pre ili kasnije ponovo dogoditi nešto slično" upozorava Mousseau. "Čovečanstvo se takođe suočava sa opasnošću nuklearnog terorizma tako da se nadam da će naše istraživanje razjasniti dugotrajne posledice izlaganja radijaciji."


Komentari

 

 

 

2003-2006 © Životinjsko carstvo